Ung thư gan – nỗi ám ảnh của người dân Việt bởi thói quen uống rượu bia, thuốc lá, môi trường ô nhiễm hay tình trạng thực phẩm bẩn ngày càng tràn lan trên thị trường.

Theo Giáo sư Nguyễn Khánh Trạch, Chủ tịch Hội Nội khoa Việt Nam, các bệnh lý gan đang không ngừng gia tăng tại Việt Nam. Tính riêng ung thư gan, mỗi năm, trên thế giới có thêm 500.000 ca mắc mới và trên 750.000 người tử vong. Trong khi đó, tại Việt Nam, ước tính trung bình mỗi năm ghi nhận hơn 10.000 ca mắc mới và khoảng 22.000 ca tử vong, chiếm tỷ lệ cao nhất thế giới. 

Việt Nam cũng là một trong ba quốc gia ở khu vực Tây Thái Bình Dương có tỷ lệ nhiễm virus viêm gan cao. Hiện cả nước có hơn 20 triệu người nhiễm virus viêm gan B và C, trong đó, khoảng tám triệu người trong tình trạng viêm, xơ gan và ung thư gan. Hằng năm, Việt Nam có hơn 100.000 ca tử vong do bệnh viêm gan B và C, tiếp đến là viêm gan do rượu, bia.

Gan là cơ quan giải độc cho cơ thể, giúp cơ thể xử lý và chống lại các chất độc bằng cách chuyển chất độc thành chất không độc hoặc ít độc hơn cho cơ thể. Thế nhưng tình trạng ô nhiễm, nhiều tác nhân xấu khiến Gan làm việc quá tải và nhiễm độc, tổn thương lá gan. Do đó lá gan người Việt khổ nhất thế giới bởi vì làm việc quá tải so với chức năng của mình.

5 lý do khiến lá gan người Việt “khổ” nhất thế giới

Bia rượu

Trong rượu có chứa độ cồn rất cao, khi vào cơ thể chỉ 1 phần nhỏ được thoát qua nước tiểu, mồ hôi và phần lớn sẽ đến gan để giải độc dẫn đến tổn thương cơ quan này.

Báo cáo của Hiệp hội Bia rượu - Nước giải khát (VBA) cho thấy, trong năm 2015, Việt Nam tiêu thụ 3,4 tỷ lít bia, 70 triệu lít rượu. Hiện Việt Nam nằm trong danh sách 25 nước uống bia nhiều nhất thế giới và đứng đầu Đông Nam Á. Có tới 90% người thường xuyên uống rượu bia bị gan nhiễm mỡ, 20-40% bị viêm gan, 10-25% bị xơ gan.

Thực phẩm "bẩn"

Ngày ngày tin tức thực phẩm bẩn tràn lan trên thị trường, người tiêu dùng không phân biệt được đâu là thực phẩm sạch & bẩn đã dấy lên nỗi lo chung cho cả cộng đồng. Gan bị ảnh hưởng nhiều nhất khi cơ thể dung nạp các thực phẩm “bẩn”.

Theo thống kê của Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam, nguyên nhân gây ung thư cao nhất ở nước ta hiện nay đến từ thực phẩm “bẩn”, chiếm 35%. Theo WHO, thuốc chống thối Formaldehyde, thuốc nhuộm màu trong thực phẩm “bẩn”… đều là những tác nhân hàng đầu gây ung thư gan.

Môi trường ô nhiễm

Lượng khói thải ra từ xe cộ, nhà máy sản xuất ngày càng tăng mà không có xu hướng giảm hay môi trường làm việc tiếp xúc với hóa chất… đã làm cho sức khỏe bị ảnh hưởng nghiêm trọng và đặc biệt là gan. Thống kê của ngành y tế, hiện có khoảng 21% dân số sử dụng nguồn nước nhiễm asen (thạch tín) quá mức cho phép. Tình trạng nguồn nước nhiễm asen hay amoni, kim loại nặng như sắt, chì… làm tăng nguy cơ viêm gan, thậm chí ung thư gan.

Sử dụng thuốc bừa bãi

“Thói quen tự bắt bệnh kê đơn, lạm dụng thuốc rất phổ biến ở nước ta, làm tăng nguy cơ tổn thương gan do thuốc”, giáo sư Trạch cho hay.

Khuyến cáo từ Hội Gan mật TP HCM chỉ rõ, các loại thuốc dễ bị người dân lạm dụng như giảm đau hạ sốt, thuốc ngủ, kháng viêm hay điều trị viêm khớp, tăng huyết áp, tiểu đường… có thể gây hại gan theo cách làm tổn thương tế bào gan, tăng nguy cơ viêm gan, u gan, xơ gan. 

Virus gây viêm gan

Việt Nam nằm trong vùng dịch tễ lưu hành cao của viêm gan siêu vi B, C nên nguy cơ nhiễm bệnh luôn ở hàng cao nhất thế giới. Virus viêm gan B, C khi vào gan sẽ phá hoại và làm chết tế bào gan, khiến gan suy yếu.

WHO thống kê Việt Nam là một trong 3 quốc gia ở khu vực Tây Thái Bình Dương có số người nhiễm virus viêm gan B và C mạn tính cao nhất. Tuy nhiên, có đến 95% số người bị viêm gan nhưng không biết mình bị bệnh, làm gia tăng nguy cơ lây nhiễm, xơ gan, ung thư gan và tỷ lệ tử vong cao khi bệnh tiến triển.

Với nhiều nguy cơ đe dọa cùng lúc khiến lá gan không thể đảm trách tốt vai trò giải độc cho cơ thể, đồng thời còn bị độc tố làm tổn thương, hư  hại nghiêm trọng.

Cách phòng ngừa

Khi lượng chất độc đi vào cơ thể, gan là bộ phận đầu tiên đảm nhận chức năng làm sạch, giải độc để bảo vệ cơ thể. Trong khi các vấn nạn như bia rượu, thực phẩm bẩn, thuốc chữa bệnh… rất khó kiểm soát, thì việc tăng cường khả năng giải độc, chống độc, tăng sức đề kháng cho gan để bảo vệ gan một cách hiệu quả là việc hết sức cần thiết của mỗi người.

Ngoài việc chú ý đến chế độ ăn uống, sinh hoạt hợp lý chúng ta cần tìm hiểu thêm 1 số thảo dược có tác dụng tăng cường giải độc gan, hỗ trợ điều trị tổn thương tế bào gan như Ngũ vị tử, Atiso… Hãy trang bị thêm kiến thức để tránh dùng các phương pháp điều trị sai sẽ gây tác dụng ngược và ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cơ thể.

Thông tin y dược khác